سرچشمه‌اى صاف چند آمده‌اند كه پيوسته جارى است به امر پروردگار آنها كه آخر شدن ندارد وهرگز منقطع نمىگردد « 1 » . مترجم گويد كه : حضرت تشبيه فرموده‌اند علم را به آب از جهت آنكه چنانچه آب باعث حيات بدن است ، علم باعث حيات روح است ؛ وعلوم مخالفان را از جهت قلّت وعدم انتفاع به آنها ومخلوط بودن به شكها وشبهه‌ها به آبهاى كمي كه در گودالها جمع شده باشد ومخلوط به گل ولجن وكثافات بوده باشد ، واز اين جهت كه ايشان از يكديگر اين علوم فاسده را اخذ كرده‌اند وبه خدا ورسول صلّى اللّه عليه وآله وسلّم وائمهء حق عليهم السّلام كه علوم حق نزد ايشان است منتهى نمىشود ، وتشبيه فرموده است كه آن چشمه‌ها بعضي در بعضي ريخته مىشود ، وعلوم أهل بيت را تشبيه فرموده‌اند به چشمهء صافي كه پيوسته جارى مىشود از جانب پروردگار از اين جهت كه علوم ايشان يقيني ومنبعش وحى والهام الهى است ودر آن راه شك وشبهه نيست وپيوسته به القاى روح القدس والهامات يقينيّه كه بر قلب ايشان فايض مىشود انقطاع وآخر شدن ندارد چنانچه بعد از اين مذكور مىشود ان شاء اللّه . وأيضا به سند معتبر از أبو حمزهء ثمالى روايت كرده است كه حضرت باقر عليه السّلام به أو گفت : اى ابا حمزه ! احدى از شما اگر چند فرسخ راه خواهد برود دليلي وراهنمائى پيدا مىكند كه راه را گم نكند ، وتو جاهلترى به راههاى آسمان از راههاى زمين ، پس از براي خود راهنمائى طلب كن « 2 » . ومراد به راههاى آسمان ، عقايد واعمالي چند است كه آدمي به سبب آنها به بهشت ودرجات عاليهء قرب الهى وكمالات معنوي فايز گردد . وبه سند صحيح از حضرت صادق عليه السّلام روايت كرده است كه : از آن حضرت پرسيدند از تفسير اين آية وَمَنْ يُؤْتَ الْحِكْمَةَ فَقَدْ أُوتِيَ خَيْراً كَثِيراً « 3 » يعنى : « هر كه حكمت به أو داده شده پس بتحقيق كه خير بسيار به أو داده شده است » ، حضرت فرمود : مراد از حكمت

--> ( 1 ) . كافى 1 / 184 ؛ ونزديك به اين مضمون در تفسير فرات كوفي 142 واحتجاج 1 / 540 وتأويل الآيات الظاهرة 1 / 176 آمده است . ( 2 ) . كافى 1 / 184 . ( 3 ) . سورهء بقره : 269 .